خەتكۈچلەر: ھايۋاناتلار دۇنياسى

يىلان (Snake)  1. يىلاننىڭ ئومۇمىي تونۇشتۇرۇلۇشى يىلان بولسا سۆرىلىپ يۈرگۈچى ھايۋانلار ئائىلىسىگە تەۋە، پۇتى يوق، بەدىنى ئۇزۇن ۋە تەڭگىچە بىلەن قاپلانغان جانلىقتۇر. يىلانلار يەر شارىدىكى ئېكولوگىيەلىك...

 سۇ ۋە قۇرۇقلۇقتىكى قەدىمكى يىرتقۇچ تىمساھ 1. «تىمساھ» نىڭ ئومۇمىي تونۇشتۇرۇلۇشى تىمساھ بولسا سۆرەلمە ھايۋانلار سىنىپىغا تەۋە بولغان، سۇ ۋە قۇرۇقلۇقتا ياشايدىغان دەرىجىدىن تاشقىرى يىرتقۇچىدۇر. ئۇلار يەر...

تۈلكە بولسا سۈت ئەمگۈچىلەر سىنىپى، ئىتسىمانلار ئائىلىسىگە تەۋە بولغان، ئىنتايىن چاققان ۋە ئەقىللىق يىرتقۇچىلار (Predators) تۈرىدۇ. تۈلكىلەر دۇنيانىڭ ھەرقايسى جايلىرىدىكى مەدەنىيەت ۋە خەلق ئېغىز ئەدەبىياتىدا «ھىيلىگەرلىك» ۋە «زېرەكلىك» نىڭ سىمۋولى سۈپىتىدە تەسۋىرلىنىدۇ. ئۇلار كىچىك ۋە ئوتتۇرا تىپتىكى ھايۋانلار بولۇپ، ماسلىشىشچانلىقى ئىنتايىن كۈچلۈك بولغاچقا، تۈرلۈك تەبىئىي مۇھىتلاردا ياشىيالايدۇ.

يىلپىز دۇنيادىكى ئەڭ چاققان، كۈچلۈك ۋە سىرلىق يىرتقۇچى (Predator) ھايۋانلارنىڭ بىرى بولۇپ، مۈشۈك ئائىلىسىگە تەۋە. ئۇ ئۆزىنىڭ تېزلىكى، دەرەخكە يامىشىش ماھارىتى ۋە ئۆزگىچە تاشقى كۆرۈنۈشى بىلەن داڭلىق. يىلپىز تەبىئەتتىكى ئېكولوگىيەلىك تەڭپۇڭلۇقنى ساقلاشتا ئىنتايىن مۇھىم رول ئوينايدۇ.

يولۋاس — مۈشۈك ئائىلىسىدىكى ئەڭ چوڭ ۋە ئەڭ كۈچلۈك يىرتقۇچ ھايۋان بولۇپ، ئاسىيا قىتئەسىگە خاس تۈردۇر. ئۇ ئۆزىنىڭ ھەيۋەتلىك تاشقى كۆرۈنۈشى، كۈچلۈك مۇسكۇللىرى ۋە ئۆزگىچە سىزىقچىلىرى بىلەن تونۇلغان. تەبىئەت دۇنياسىدا ئۇ يېمەكلىك زەنجىرىنىڭ ئەڭ چوققىسىدا تۇرىدىغان ئەڭ كۈچلۈك يىرتقۇچ (Apex Predator) ھېسابلىنىدۇ. يولۋاسلار كۆپىنچە «ئورمان شاھى» دەپ تەرىپلىنىدۇ ۋە نۇرغۇنلىغان خەلقلەرنىڭ (جۈملىدىن ئۇيغۇرلارنىڭ) ئەپسانە-رىۋايەتلىرىدە كۈچ، قۇدرەت ۋە باتۇرلۇقنىڭ سىمۋولى قىلىپ تەسۋىرلىنىدۇ.